Dr Adolf Juzwenko jest kresowiakiem. Urodził się 7 marca 1939 roku w Lisowcach (obecnie wieś na Ukrainie, w obwodzie tarnopolskim).
Z Wrocławiem jest związany od 1956 r., tu ukończył historię na uniwersytecie, następnie był pracownikiem naukowo-dydaktycznym w Instytucie Historycznym UWr. (1961–1990), a obszarem jego zainteresowań były dzieje polskiego ruchu niepodległościowego i stosunki polsko-rosyjskie w XIX i XX wieku oraz historia Rosji.
Członek i doradca Solidarności
W latach 70. i 80. XX w. Adolf Juzwenko był zaangażowany w działalność opozycji demokratycznej jako członek i doradca Solidarności.
Na I Krajowym Zjeździe Delegatów NSZZ „Solidarność” w 1981 roku przewodniczył delegacji Zarządu Regionu Dolny Śląsk. Przewodniczącym Wrocławskiego Komitetu Obywatelskiego „Solidarność” został przed wyborami do Sejmu Kontraktowego (1989).
Przez lata prowadził wykłady, odczyty i prelekcje w ramach Wrocławskich Czwartków Naukowych Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego, w Klubach Inteligencji Katolickiej i Wszechnicach Solidarności oraz w parafiach w całej Polsce.
Dyrektor Zakładu Narodowego im. Ossolińskich
W 1990 r. doktorowi Adolfowi Juzwence powierzono funkcję dyrektora Biblioteki Zakładu Narodowego im. Ossolińskich (wtedy placówki PAN). Wspierany przez Radę Naukową oraz Towarzystwo Przyjaciół Ossolineum podjął starania o restytucję Fundacji, co udało się w 1995 roku. Wówczas Sejm przyjął uchwałę nadającą Zakładowi Narodowemu im. Ossolińskich status fundacji prawa publicznego, a Rada Kuratorów Ossolineum powierzyła Adolfowi Juzwence stanowisko dyrektora Zakładu im. Ossolińskich, które pełnił do 2022 roku.
Od lat dziewięćdziesiątych XX w. Ossolineum odzyskiwało pozycję liczącej się w kraju placówki naukowej i kulturalnej, a jego zbiory wzbogacały się o cenne dary i kolekcje:
- mapy śląskie od dr. Tomasza Niewodniczańskiego,
- medale i monety od Stanisława Garczyńskiego,
- archiwa Jana Nowaka-Jeziorańskiego i Władysława Bartoszewskiego,
- jeden z najcenniejszych polskich rękopisów – "Pan Tadeusz" Adama Mickiewicza (przeszedł w 1999 r. na własność Zakładu Narodowego im. Ossolińskich jako dar rodziny Tarnowskich i Miasta Wrocławia). Wokół niego powstało Muzeum Pana Tadeusza.
W 2002 roku ukazała się książka prof. Normana Daviesa „Mikrokosmos. Portret miasta środkowoeuropejskiego. Vratislavia – Breslau”, na której pomysł ówczesny prezydent Bogdan Zdrojewski wpadł podczas spotkania u dra Adolfa Juzwenki (panowie są zaprzyjaźnieni od lat).
W 2004 roku, podczas kadencji dra Adolfa Juzwenki jako dyrektora Ossolineum ustanowiona została Nagroda Jana Nowaka-Jeziorańskiego (fundatorami byli Jan Nowak-Jeziorański, Kolegium Europy Wschodniej, miasto Wrocław, Uniwersytet Wrocławski oraz Zakład Narodowy im. Ossolińskich).
Laur wręczany jest co roku honorując osoby i instytucje, które mają znaczący wkład w obalenie komunizmu, odzyskanie przez Polskę niepodległości oraz w kształtowanie społeczeństwa obywatelskiego w krajach Europy Środkowo-Wschodniej.
Nagrody dla Adolfa Juzwenki
Za swoją działalność Adolf Juzwenko uhonorowany został m.in. Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2007), Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (2009).
W 2016 Rada Miejska Wrocławia nadała mu tytuł Honorowego Obywatela Wrocławia. W 2018 został laureatem Nagrody "Rzeczpospolitej" im. Jerzego Giedroycia, rok później otrzymał Nagrodę PAU im. Erazma i Anny Jerzmanowskich, zaś w 2022 otrzymał Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski.
Szanownemu jubilatowi życzymy wszystkiego najlepszego!
Zobaczcie, jak Adolf Juzwenko oprowadza po swoim Wrocławiu
