27 czerwca 2022

Tramwaj na Jagodno - kalendarium

Jacek Sutryk
Bardzo często pytacie mnie Państwo, jak wyglądają plany realizacji ważnej inwestycji dla południowych części Wrocławia, jaką jest tramwaj na Jagodno. Jedni są szczerze zainteresowani, inni pytają, bo chcą mnie "zaczepić". Postawę jednych i drugich rozumiem. Bardzo chciałbym – i w tym zakresie nic się nie zmieniło – zrealizować tramwaj na Jagodno, a tak naprawdę zależy mi, aby Jagodno i Wojszyce, które także bardzo się rozwijają, były dobrze skomunikowane z centrum miasta. Aby można było szybko i bez utrudnień dojechać do domu, pracy i szkoły. Niestety uwarunkowania techniczne, ale także uwarunkowania prawne obowiązujące w Polsce nie pomagają w szybkiej realizacji inwestycji tramwajowej. Tym niemniej wywiązując się ze złożonych wcześniej obietnic, od kilku lat prowadzimy starania, aby te warunki formalno-prawne stały się jasne i aby do budowy doprowadzić. Piszę o tym i dedykuję to w szczególności tym, którym omawiane sprawy wydają się łatwe i szybkie w realizacji oraz tym, którzy uważają, że niewiele w tej sprawie zrobiono. Poniżej przedstawiam Państwu kalendarium swoistych kamieni milowych, które zbliżają nas do realizacji obiecanej inwestycji. Poza wymianą licznych pism prowadziliśmy i prowadzić będziemy szereg bilateralnych spotkań w tym zakresie. A wszystko po to, by zapewnić dobrą komunikację miejską dla mieszkańców południowych osiedli Wrocławia.

Jacek Sutryk
Prezydent Wrocławia

Wraz z rozwojem Jagodna, w połowie 2017 roku, miasto rozpoczęło przebudowę ulicy Buforowej, głównej arterii osiedla. Trasa została tak zaprojektowana i przebudowana, że zachowuje rezerwę pod przebieg wydzielonej trasy komunikacji miejskiej. Docelowo tramwaj ma połączyć centrum miasta z centrum Jagodna - czyli z pętlą tramwajową w rejonie ul. Kajdasza.

Równocześnie trwają prace Marszałka Województwa wspólnie z PKP PLK, które mają na celu wznowienie połączenia kolejowego Wrocławia ze Świdnicą. Linia nr 285, która obecnie przechodzi rewitalizację, przecina przebudowaną ulicę Buforową w poziomie terenu. Na ten moment to główna przeszkoda w utworzeniu połączenia tramwajowego na Jagodno. W Polsce brakuje bowiem przepisów, które pozwalają na tworzenie skrzyżowań kolejowo-tramwajowych w jednym poziomie. Stąd wypracowanie optymalnego rozwiązania z PKP PLK trwa już ponad trzy lata.

Obecnie (2021-12) złożony w wersji elektronicznej projekt budowlany jest na ukończeniu. Część branż posiada nawet uzgodnienia. Będą wprowadzane drobne korekty wynikające z uwag podczas opiniowania. Zakończenie projektu wstrzymywane jest wyłącznie przez brak decyzji środowiskowej i części uzgodnień.

Obecnie

W związku z decyzją o zmianie zakresu projektu polegającej na wyprzedzającej budowie trasy komunikacji zbiorowej w rezerwie pod tramwaj, Projektant wystąpił ponownie o wydanie decyzji środowiskowej dla budowy bus-pasa.

 W związku z wejściem w życie zmiany przepisów w wyniku nieprecyzyjnych przepisów Ustawy zaszła konieczność rozwiązania sporu kompetencyjnego pomiędzy organami wydającymi decyzje środowiskowe WSR a RDOŚ przed Sądem Administracyjnym. SA dopiero w lutym 2022 rozstrzygnął o właściwości organu wskazują RDOS. Obecnie procedowane jest zatem wydanie decyzji środowiskowej przez RDOS. 

Opinia DIT do Wstępnych Studiów Planistyczno-Prognostycznych w zakresie zadania

„Poprawa jakości połączeń Dzierżoniowa i powiatu dzierżoniowskiego z Wrocławiem dzięki wznowieniu ruchu na linii kolejowej nr 310 Kobierzyce – Piława Górna oraz odbudowie drugiego toru na odcinku linii kolejowej nr 285 Wrocław Główny – Kobierzyce.”

Pismo UMW do firmy INFRA Centrum Doradztwa sp. z o.o. podsumowujące spotkanie konsultacyjne oraz opinia dot. rozwiązań.

Spotkanie konsultacyjne

dot. budowy drugiego toru na odcinku linii kolejowej nr 285 Wrocław Gł.-Kobierzyce w ramach Programu Uzupełnienia Lokalnej i Regionalnej Infrastruktury Kolejowej KOLEJ+.

Aneks nr 4 do Umowy oraz aneks nr 1 do Umowy [B]

Powód aneksu:

  • Brak decyzji środowiskowej z powodu sporu kompetencyjnego WŚiR UM oraz RDOŚ.

Sprawa trafiła do Sądu Administracyjnego i do tej pory nie ma wyroku, który Organ ma wydać decyzję. Aneks zakłada wydanie decyzji przez SA do końca 2021-10-30 (już niedotrzymany), następnie wydanie decyzji środowiskowej przez Organ do 2022-04-30 oraz zakończenie projektowania ( w tym uzyskanie ZRID) do 2022-10-30.

Podpisanie umowy z UMWD w sprawie partycypacji w kosztach realizacji Studium prognostyczno-finansowego.

Pismo Członka Zarządu Województwa Dolnośląskiego

informujące o ogłoszeniu postępowania przetargowego na opracowanie wstępnego studium planistyczno-prognostycznego dla projektu pn. "Poprawa jakości połączeń Dzierżoniowa i powiatu dzierżoniowskiego z Wrocławiem dzięki wznowieniu ruchu na linii kolejowej nr 310 Kobierzyce-Piława Górna oraz odbudowie drugiego toru na odcinku linii kolejowej nr 285 Wrocław Główny-Kobierzyce".

Pismo UMWD deklarujące możliwości zgłoszenia rozbudowy 285 w programie KOLEJ+

Pismo UMW informujące o podjętych uchwałach Rady Miejskiej Wrocławia dot. przyznania dotacji celowych na opracowanie Studium prognostyczno-planistycznego.

Pismo UM informujące o możliwości udzielenia dotacji celowej na opracowanie Studium prognostyczno-planistycznego

W dniu 28 stycznia 2021 r. odbyło się I spotkanie w formie video konferencji tzw. "Stołu Kolejowego", czyli platformy współpracy PKP i miasta. Pierwsze spotkanie oficjalnie otworzyli: Jacek Sutryk, prezydent Wrocławia i Tadeusz Szulc, dyrektor OGN PKP SA. Stół kolejowy to cykliczne spotkania, podczas których omawiane będą ważne dla mieszkańców tematy dotyczące współpracy jednostek PKP z miastem.

Skrzyżowanie linii kolejowej 285 i tramwajowej w rejonie Buforowej było jednym z tematów pierwszego spotkania.

W zakresie Tramwaju na Jagodno po przedstawieniu różnych uwarunkowań dotyczących linii kolejowej nr 285, przyjęto ustalenia, że dalsze decyzje będą podejmowane po wyjaśnieniu:

- czy modernizacja tej linii do wersji dwutorowej na odcinku Kobierzyce - Wrocław Główny uzyska dofinansowanie z rządowego Programu Kolej+, o co wystąpił Marszałek Województwa,

- jakie będą wyniki analiz obciążeń ruchowych dla linii 285 oraz 349 i 750 wykonywanych obecnie przez projektantów Studium Wykonalności Modernizacji Wrocławskiego Węzła Kolejowego.

Pismo prezydenta do marszałka podtrzymujące deklarację o współfinansowaniu rozbudowy linii 285

Pismo Marszałka Województwa do Prezydenta informujące o potrzebie wykonania studium prognostyczno-planistycznego

Biuro Strategii PKP PLK składa propozycję organizacji spotkania w gronie zainteresowanych stron, w formie telekonferencji.

(...) proponujemy zorganizować spotkanie w gronie zainteresowanych stron. W trakcie spotkania moglibyśmy omówić szczegóły oczekiwań każdej ze stron, co mogłoby być pomocne w trakcie dalszych rozmów jak również w aspekcie realizowanych przez nasze podmioty projektów inwestycyjnych.

Proponujemy, aby to spotkanie odbyło się w połowie stycznia 2021 roku w formie telekonferencji.

Podpisanie umowy na projekt budowlany trasy komunikacji zbiorowej (buspasa) na Jagodno.

Jest to umowa na dodatkowe prace projektowe, które nie mogły być ujęte w umowie [A] po jej aneksowaniu (zmianie na buspas) a wynikają z konieczności zaprojektowania buspasa. Termin realizacji to 2021-11-20 (analogicznie do Aneksu nr 3 umowy [A], z którym umowa [B] stanowi nierozerwalną całość projektową)

Aneks nr 3 do Umowy. Powód aneksu:

  • W wyniku braku zgody PKP na skrzyżowanie linii tramwajowej z linia kolejową oraz uchwałą Rady osiedla Jagodno ws. buspasa jako 1. etap, podjęto decyzję o zaprzestaniu projektowania tramwaju i rozpoczęciu projektowania buspasa.
  • Spotkanie z RO 21.05.2020 r. , uchwała RO w sprawie zmiany zakresu projektowania z trasy tramwajowej na bus pas z dnia 20.06.2020 r.

Nastąpiło częściowe rozliczenie projektu, zmiana zakresu oraz terminu do 2021-11-21

Wspólne pismo marszałka województwa i prezydenta Wrocławia do Tadeusza Sobotnika, Dyrektora Biura Strategii PKP.

Pismo podkreśla chęć współpracy samorządowców w kwestii rozwiązania wspólnego problemu komunikacyjnego - ruchu aglomeracyjnego i osiedla Jagodno.

PKP PLK informuje, że od ostatniej korespondencji z miastem zaszły znaczące zmiany okoliczności mające wpływ na rozwiązania techniczne - Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego zgłosił do programu Kolej + przedsięwzięcie dotyczące odbudowy drugiego toru linii kolejowej nr 285.

PKP PLK informuje, że zaszły znaczące zmiany okoliczności, które mają wpływ na rozwiązania techniczne związane z tramwajem. Chodzi o decyzję UMWD, który zgłosił do programu Kolej Plus projekt rozbudowy linii kolejowej nr 285 o drugi tor.

Prezydent Jacek Sutryk pisze do PKP PLK w sprawie określenia osoby do kontaktu w temacie inwestycji.

Urząd Miejski złożył wniosek o dofinansowanie z Unii Europejskiej na budowę wydzielonej trasy komunikacji zbiorowej na Jagodno w ramach Krajowego Planu Odbudowy.

Pismo Rady Osiedla Jagodno do Departamentu Infrastruktury i Transportu UM.

W załączeniu znalazła się uchwała Rady Osiedla z 20 czerwca 2020 r. z rekomendacją realizacji inwestycji budowy trasy tramwajowej etapami. W pierwszym z nich miałaby tymczasowo powstać jezdnia dla autobusów z miejscem przygotowanym na montaż infrastruktury tramwajowej.

Pismo Prezydenta Jacka Sutryka do Prezesa PKP PLK z ponowną prośbą o wskazanie osoby upoważnionej do reprezentowania spółki w rozmowach dot. inwestycji.

Miasto spotyka się z Radą Osiedla Jagodno, by porozmawiać o wariantach podejścia do budowy trasy tramwajowej.

Minister wskazuje, że istniejące w Polsce skrzyżowania tego typu były budowane w oparciu o nieobowiązujące przepisy z 1964 roku.

W obliczu braku odpowiedniego rozporządzenia, "zasadnym jest oparcie się o przepisy prawa budowlanego regulującego wymagania dla projektu budowlanego, który powinien zawierać niezbędne rozwiązania techniczne, powinien być sporządzony zgodnie z zasadami wiedzy technicznej (...). Ministerstwo wskazuje podstawy prawne dla inwestycji - rozporządzenie Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 20.10.2015 r.

Pismo Prezydenta Jacka Sutryka do Andrzeja Adamczyka, Ministra Infrastruktury.

Brakuje przepisów regulujących warunki techniczne skrzyżowań linii kolejowych z tramwajowymi. Prezydent wyraża nadzieję, że prace nad regulacjami niebawem się rozpoczną i zostaną ukończone w możliwie najkrótszej perspektywie czasowej.

Prezydent Wrocławia prosi prezesa PKP PLK o wyznaczenie osób uprawnionych przez spółkę do wypracowania wspólnie z miastem wytycznych i uzgodnień ws. przeniesienia toru linii nr 285 na nasyp.

Sprawa jest pilna, ponieważ niebawem ma rozpocząć się modernizacja wschodniego odcinka linii nr 285. Prośba do PKP PLK o wskazanie osoby do reprezentowania spółki przy wypracowywaniu wytycznych.

PKP PLK sugeruje, że aby rozbudować skrzyżowanie jednopoziomowe należy m.in. wystąpić do ministerstwa o uregulowanie kwestii prawnych oraz podjąć współpracę z jednostką badawczą, która opracuje wstępną koncepcję projektu.

Dopiero po przyjęciu konkretnego rozwiązania w koncepcji byłaby możliwość przystąpienia do opracowania projektu budowlanego przecięcia torowisk. Spółka rekomenduje przeniesienie toru linii nr 285 na istniejący już nasyp.

Aneks nr 2 do Umowy. Główny powód aneksu:

  • Przedłużająca się procedura uzgodnienia przez PKP skrzyżowania linii klejowej i tramwajowej, finalnie brak takiej zgody. Zmiana terminu końcowego o 10 m-cy (tj. do 2020-11-20)

Prezydent Jacek Sutryk deklaruje kontynuację prac i rozmów z PKP PLK i współpracę w wypracowaniu rozwiązania, które można byłoby zaaplikować do rozwiązań ogólnopolskich lub przełożyć na przepisy prawa.

W piśmie odpowiada również na argumenty "przeciw" PKP PLK.

PKP PLK negatywnie opiniują propozycję miasta. Spółka tłumaczy, że brak przepisów techniczno-budowlanych dla tego typu skrzyżowań. Sugeruje, że na rynku nie ma gotowych systemów skrzyżowań torów kolejowych i tramwajowych.

Utworzenie linii tramwajowej pogorszyłoby parametry eksploatacyjne linii nr 285 i pozbawiłoby możliwości jej przyszłej elektryfikacji. PKP PLK dodaje, że skrzyżowania linii tramwajowej z kolejową były w przeszłości budowane w Polsce w oparciu o nieobowiązujące już przepisy. Spółka sugeruje budowę skrzyżowania wielopoziomowego.

Prezydent Jacek Sutryk pisze do Ireneusza Merchela, Prezesa Zarządu PKP PLK.

Interpretuje na podstawie pisma z Ministerstwa, że po wbudowaniu torowiska w drogę na istniejącym skrzyżowaniu kolejowo-drogowym, charakter skrzyżowania nie ulegnie zmianie. Sugeruje również, że skrzyżowania torów tramwajowych z kolejowymi istnieją już w Polsce (w Sosnowcu) oraz zagranicą (Braunschweig i Brandenburg w Niemczech, Oberentfelden w Szwajcarii). Miasto prosi o wydanie zgody na uzupełnienie istniejącego skrzyżowania o torowisko tramwajowe. Deklaruje również gotowość podpisania porozumienia z PKP PLK i wskazaną przez spółkę jednostką naukową - tak, by objąć skrzyżowanie monitoringiem funkcjonalno-technicznym.

Aneks nr 1 do Umowy

Główny powód aneksu:

  • Konieczność doprojektowania dodatkowego przystanku przy Świeradowskiej wraz z rozbudową sygnalizacji na skrzyżowaniu
  • Dodatkowa koncepcja parkingu wielopoziomowego na pętli Jagodno i jej uwzględnienie w rozwiązaniach geometrycznych pętli

Zmiana tylko terminów pośrednich, bez zmiany terminu końcowego.

Czerwone światło od PKP PLK na przecięcie linii tramwajowej z kolejową w jednym poziomie

Odpowiedzią PKP PLK dla projektanta jest pismo z 16 kwietnia 2019 r. Spółka odmówiła wydania wytycznych.

Projektant pisze do PKP PLK Centrum Realizacji Inwestycji z prośbą o dane techniczne.

W drugim piśmie, skierowanym do PKP PLK, projektant prosi o wydanie warunków technicznych dla projektowanego skrzyżowania linii kolejowej nr 285 w jednym poziomie z projektowaną linią tramwajową.

Podpisanie umowy z "BBKS-PROJEKT" na realizację prac projektowych.

Podpisanie umowy na projekt budowlany budowy linii tramwajowej na Jagodno.

Całkowity termin realizacji 14 miesięcy tj. do 2020-01-20.

Rozstrzygnięcie przetargu na firmę, która zrealizuje projekt trasy tramwajowej. To Biuro Projektów Dróg i Mostów "BBKS-PROJEKT" Sp. z o. o.

Zielone światło od Ministerstwa Infrastruktury na poziome skrzyżowanie linii tramwajowej z kolejową.

Miasto otrzymuje pismo z Ministerstwa Infrastruktury.

"W przypadku istniejącego skrzyżowania linii kolejowej z drogą publiczną, przejazd kolejowy, na którym rozbudowie zostanie poddana droga, poprzez budowę torowiska tramwajowego w pasie drogowym (...) - będzie ono nadal stanowiło przejazd kolejowo-drogowy. W przypadku wydzielonego torowiska tramwajowego przecinającego linię kolejową, jest (to) skrzyżowanie linii tramwajowej z linią kolejową". Stanowisko ministerstwa jest poglądem na obowiązujące prawo.

Ogłoszenie przetargu dla firmy, która zaprojektuje trasę tramwaju na Jagodno.

PKP PLK przysyła informacje o szczegółach planowanej rewitalizacji linii kolejowej nr 285.

Wrocławskie Inwestycje występują do PKP PLK o wytyczne związane z budową linii kolejowej nr 285 - tak, by przygotować harmonogram budowy linii tramwajowej na Jagodno.

PKP PLK uzupełnia wytyczne. Sugeruje, że w Polsce brak przepisów, które uregulowałyby sytuację skrzyżowania tramwaju i linii kolejowej w jednym poziomie.

"Co za tym idzie, brak jest również zatwierdzonych i dopuszczonych do stosowania na (...) liniach rozwiązań technicznych". Spółka sugeruje, że w przypadku wyniesienia linii kolejowej na wiadukt, prace byłyby realizowane z zapewnieniem okresu trwałości dla projektu zrealizowanego częściowo ze środków unijnych.

PKP PLK jako "podstawowe i optymalne rozwiązanie" proponuje budowę estakady w obszarze terenu kolejowego i wyniesienie linii kolejowej nr 285 na poziom +1.

Spółka "nie jest w stanie" podać warunków i wytycznych do zaprojektowania skrzyżowania linii tramwajowej z kolejową w poziomie. Możliwością byłoby wdrożenie w tym przypadku "poligonu doświadczalnego", by testować nowe rozwiązanie. Nie sposób jednak określić, które elementy nowego systemu mogłyby wymagać przejścia takiej procedury. Brak możliwości, by określić koszt i termin przejścia procedury "poligonu". Miasto nie ma możliwości przejścia tej procedury.

Wrocławskie Inwestycje proszą PKP PLK o podanie wytycznych i planów inwestycyjnych, które będą kluczowe dla opracowania dokumentacji projektowej budowy linii tramwajowej na Jagodno.

Pytania dotyczą m.in. możliwości skrzyżowania w jednym poziomie dwutorowej linii tramwajowej z torem linii kolejowej nr 285.

Linia tramwajowa na Jagodno ujęta w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Wrocławia.

Linia tramwajowa na Jagodno ujęta we Wrocławskim Programie Tramwajowym w kategorii zadań przewidywanych do realizacji po roku 2022.

Początek