Miasto przejmuje Halę Targową. Co w niej będzie poza handlem?

Dobiega końca umowa z obecnym zarządcą Hali: spółką Tradycja i Jakość (T&J). Miasto miało kilka opcji:

• zorganizowanie przetargu na nowego zarządcę,
• sprzedaż obiektu
• albo przejęcie go i samodzielne nim zarządzanie. 

Hala Targowa we Wrocławiu – część historii stolicy Dolnego Śląska

Gdyby chodziło o inny obiekt, pewnie wygrałaby opcja numer jeden lub dwa. Jednak Hala Targowa to część tożsamości Wrocławia.

O tym miejscu nie można mówić bez emocji. Nie można też patrzeć na jego przyszłość pomijając aspekt historyczny. Bo to historia Wrocławia. To kilkadziesiąt lat pracy kupców, ich trud, dziedzictwo, które przynieśli do tego miejsca, tworząc niezapomnianą atmosferę, tworząc coś wyjątkowego. Miejsce, które jest ukochane również przez turystów.

Jakub Mazur, wiceprezydent Wrocławia

Niemal każdy z nas ma z Halą jakieś miłe wspomnienia. Problem w tym, że część z nas ma tylko wspomnienia, a nie ma aktualnych doświadczeń. Po prostu do Hali nie przychodzimy. To miejsce już nie tętni życiem tak, jak kiedyś. Trzeba je ożywić i pomysłów jest wiele.

Kilka lat temu wielu inwestorów z Polski i z zagranicy przychodziło do Urzędu Miejskiego z pomysłami na Halę. Chcieli tu zrobić warszawskie Koszyki albo madrycki San Miguel. My czujemy, że to miejsce jest nasze, to nie może być kopia czegoś przeniesionego z innego miejsca. To jest prawdziwy Wrocław. To jest wrocławskie miejsce z duszą i sercem, stworzone dla Wrocławian przez Wrocławian.

Jakub Mazur, wiceprezydent Wrocławia

Funkcja targowa to tradycja tego miejsca  

Wiceprezydent podkreśla, że inwestor prywatny mógłby chcieć zupełnie czegoś innego niż Wrocławianie, ludzie, którzy patrzą na to miejsce z wielkim sentymentem. Podczas badania respondenci wskazali, że chcą miejsca, gdzie przychodzi się głównie na zakupy jakościowych produktów żywnościowych. Aż 69 proc. badanych Wrocławian chce odświeżenia obiektu i jednoczesnego utrzymania funkcji targowej obiektu jako wiodącej.

– Dlatego zdecydowaliśmy, że to miejsce od przyszłego roku będzie prowadzone przez Urząd Miejski Wrocławia – ogłasza Jakub Mazur.

Miasto taką decyzję podjęło po kompleksowej analizie przeprowadzonej przez firmę Beeline Research & Consulting. Wynika z niej, że rozwój tego miejsca, z zachowaniem funkcji targowiska, gdzie lokalni kupcy oferują swoje towary, byłby niemożliwy, gdyby Halę przejął prywatny inwestor. Mówiąc brutalnie, ale najkrócej, jak się da: nie zarobiłby na tym. 

Zysk z targu pod dachem? Za mało atrakcyjny 

Analiza Beeline Research & Consulting wykazała, że przy podpisaniu umowy na 30 lat, stopa zwrotu z inwestycji wyniosłaby w granicach 2-3 procent. Prywatny biznes oczekuje standardowo dwucyfrowej stopy zwrotu przy podobnych inwestycjach, dlatego zapewne komercyjny właściciel zmieniłby profil działalności Hali.

Przygotowaliśmy koncepcję, która wyrwie Halę ze stanu, w którym się niezasłużenie znalazła. Bo zasługuje zdecydowanie na więcej. Wiemy, że jej potencjał może zostać uwolniony. 

Janusz Bujko, Beeline Research & Consulting

Zostały przeprowadzone badania wśród najemców, klientów i mieszkańców Wrocławia, analizy środowiskowe, diagnoza stanu technicznego obiektu, otoczenia urbanistycznego, handlowego. Rozpatrzone zostały różne modele finansowe, a także przeanalizowane funkcjonowanie 30 różnych hal targowych na świecie. 

Te hale są bardzo różne, mają różną historię, ale łączy je jedno: to handel jest sercem tych hal. Gastronomia przyciąga nowych klientów, przyciąga turystów, tak jak inne dodatkowe funkcje i wydarzenia - one powodują, że hala tętni życiem również popołudniami i wieczorami. A odpowiedzialny gospodarz dba o to, żeby tożsamość tych miejsc nie zmieniła się, dba o ciągłość, o spójną wizję. 

Katarzyna Sobolewska, Beeline Research & Consulting

Miasto najlepszym gospodarzem Hali Targowej

Katarzyna Sobolewska wyjaśnia, dlaczego miasto jest rekomendowanym gospodarzem. – To właśnie odpowiedzialny gospodarz jest w stanie zrozumieć to, że hala nie jest tylko obiektem handlowym, ale też elementem infrastruktury miejskiej. To ten gospodarz – miasto – ma kompetencje do tego, żeby dbać o jakość obiektu, ale też przyciągać lokalnych producentów i dbać o balans między poszczególnymi funkcjami: gastronomią, handlem a wydarzeniami miejskimi – mówi współwłaścicielka Beeline Research & Consulting.

Hala już teraz ma to, co najważniejsze: jakość produktów, relacyjny handel, taki, którego nie ma nigdzie indziej, autentyczność miejsca, atmosferę. To są rzeczy nie do podrobienia. Niestety Hala ma też problemy. Wszystkie grupy w naszym badaniu bardzo wyraźnie na nie wskazywały: puste przestrzenie, zaniedbane toalety, chaos reklamowy i brak promocji.

Katarzyna Sobolewska, Beeline Research & Consulting

– Nie chcę w Hali prywatnego inwestora – mówi pan Jarek, który od 10 lat prowadzi w Hali palarnię kawy. – Wolę, aby miasto znalazło swoją koncepcję na prowadzenie tego miejsca. Nie wyobrażam sobie naszej Hali Targowej, gdzie są równo poustawiane czyste pudełeczka i wszyscy sprzedają prawie to samo, tylko troszeczkę w innym opakowaniu, ale też uważam, że chociaż trochę należy tu posprzątać. 

– Powinien tu pozostać tradycyjny handel, ale też wieczorami powinny zagościć tańce, żeby to miejsce żyło długo, a nie tylko od 8 do 18 – uważa Pedro, Portugalczyk sprzedający w Hali produkty ze swojego kraju, m.in. wędliny i sery.

Hala Targowa: handel z pokolenia na pokolenie 

Hala to dla niektórych pracujących tu kupców całe życie. Nie tylko ich, ale i rodziny. – Moja ciocia, gdy była młodą dziewczyną, która przyjechała ze Lwowa, handlowała na Nowym Targu, a później przyszła tu, na Halę, odgruzowywała ją i przez 50 lat miała tu swoje stoisko – opowiada pani Anna, która od 43 lat sprzedaje kwiaty. – Teraz moja córka handluje ze mną i myślę, że tu zostanie.

– Cieszę się, że obiektem zarządzać będzie miasto. Prywatny właściciel albo zmieniłby Halę w coś innego, albo podniósłby nam czynsze tak, że nie byłoby nas na nie stać – dodaje pani Agata, która również sprzedaje w Hali kwiaty.

Po uporządkowaniu najpilniejszych spraw związanych z poprawą warunków prowadzenia handlu i świadczenia usług, miasto będzie w Hali rozwijać działalność edukacyjną i prowadzić działania prospołeczne: budować świadomość żywieniową, ducha less waste, kreować ten obiekt jako miejsce spotkań i budowania relacji. Ale cały czas pamiętając: handel i zakupy oparte o lokalnych dostawców oraz rzemieślniczą produkcję mają być na pierwszym miejscu.

Raport Beeline Research & Consulting został przygotowany na podstawie wieloźródłowego materiału badawczego. Obejmował on analizę 30 krajowych i zagranicznych studiów przypadku podobnych obiektów, analizę funkcjonalną i urbanistyczną Hali Targowej oraz jej otoczenia, diagnozę aktualnego stanu obiektu, analizę wariantów modelu finansowego i możliwych modeli zarządzania Halą. W ramach prac przeprowadzono także badania klientów Hali Targowej, reprezentatywne badanie mieszkańców Wrocławia, badanie najemców oraz wywiady pogłębione z najemcami i ekspertami.