Z badań przeprowadzonych na zlecenie Ministerstwa Edukacji wynika, że 70 proc. ankietowanych uczniów jest uzależnionych od smartfonów: spędzają na skrolowaniu średnio 5 godzin dziennie. Wiąże się to ze skutkami takimi, jak: uzależnienie, depresja, drastyczne pogorszenie pamięci, a także zdolności do koncentracji, rozumowania i kontrolowania swoich zachowań, a także narażenie na cyberprzemoc, kontakt ze szkodliwymi treściami (np. z pornografią, z którą dzieci po raz pierwszy mają do czynienia w wieku 11 lat) oraz zagrożenie ze strony seksualnych drapieżników, polujących w sieci na swoje ofiary.
Jak można zapobiegać tym problemom?
Podczas dzisiejszej konferencji była mowa m.in. o takich rozwiązaniach jak:
- Kary za patostreaming. Jeszcze pod koniec sierpnia wejdzie w życie ustawa wprowadzająca odpowiedzialność karną do 3 lat pozbawienia wolności za udostępnianie treści pokazujących przemoc i wykorzystywanie seksualne.
- Zakaz używania telefonów komórkowych w przedszkolach i szkołach podstawowych, który wchodzi w życie od 1 września po to, by dzieci mogły skupić się na zajęciach i by smartfon nie był narzędziem rówieśniczej przemocy.
- Weryfikacja wieku osób, chcących wejść na strony pornograficzne. Jesienią rozpoczną się prace nad rządowym projektem dotyczącym sposobów skutecznej weryfikacji wieku osób, które chcą wchodzić na tego rodzaju strony. Teraz wystarczy, że użytkownik udzieli odpowiedzi „Tak, mam 18 lat”.
- Regulacje dotyczące platform cyfrowych. Sejm ma się ponownie zająć zawetowaną przez prezydenta ustawą o usługach cyfrowych (DSA) – chodzi m.in. o to, by świat cyfrowy był bezpieczniejszy, a także większą odpowiedzialność platform cyfrowych (np. przejrzystość algorytmów i walkę z nielegalnymi treściami).
- Edukacja medialna. Od września w ramach zajęć z języka polskiego i informatyki w szkołach podstawowych zostanie dodany moduł „edukacja medialna”, a w ponadpodstawowych przedmiot nieobowiązkowy „wiedza o mediach”.
– Chodzi o to, żeby młodzi ludzie wiedzieli, jak wygląda tworzenie dezinformacji i żeby nauczyli się odróżniać fake newsy od prawdy – mówił wiceminister Maciej Wróbel. Podkreślał, że ofiarami dezinformacji często są także seniorzy, stąd pomysł utworzenia pracowni multimedialnych dostępnych dla osób w każdym wieku.
„Dzięki programom pilotażowym wiemy, że ograniczenie dostępu do telefonów w szkołach ma sens”
Podczas konferencji wiceprezydent Wrocławia Mateusz Żak mówił o programach pilotażowych ograniczających dostęp do smartfonów prowadzonych we wrocławskich szkołach podstawowych nr 50, 83 i 113 w ubiegłym roku.
Na początku były pewne opory, ale po jakimś czasie nawet dzieci zauważyły, że zrezygnowanie ze smartfonów dało dobre rezultaty: podczas przerw miały czas na zabawę, planszówki, ping-ponga i inne zajęcia, które budują relacje międzyludzkie.Mateusz Żak, wiceprezydent Wrocławia
Dodał także, że to na barkach samorządów spoczywa największa odpowiedzialność za placówki edukacyjne, dlatego tak ważny jest fakt, że otrzymały narzędzia, by uporządkować sprawy związane ze smartfonami i zagrożeniami, które się wiążą z korzystaniem z sieci.