Stażowe bije rekordy! Prawie 380 tysięcy chętnych. Jak złożyć wniosek, by nie dostać odmowy?

Co to jest stażowe i jakie daje korzyści?

Pracowałeś 5 lat na podstawie umowy zlecenia, a przez kolejne 7 prowadziłeś jednoosobową działalność gospodarczą? Ostatnie 10 lat pracowałaś na samozatrudnieniu? W świetle prawa Twój staż pracy za te lata to dokładnie zero. Od 1 stycznia 2026 r. można to zmienić.

Trzeba złożyć wniosek o doliczeniu okresów ubezpieczenia do stażu pracy. Chętnych nie brakuje. Zakład Ubezpieczeń Społecznych został zasypany wnioskami tzw. stażowymi. Jeżeli to zrobimy zyskujemy dłuższy urlop, wyższą odprawę, dłuższy okres wypowiedzenia, większą nagrodę jubileuszową.

Jak długo ZUS rozpatruje wniosek o stażowe?

ZUS wydał już ponad 620 tys. zaświadczeń potwierdzających okresy pracy. Zakład rozpatruje wnioski o zaświadczenie w ciągu 7 dni, ale przypomina jednoczenie, że już teraz zaświadczenie o stażu pracy przyda się tylko tym osobom, których pracodawca należy do sektora finansów publicznych. Pracownicy pozostałych firm mogą poczekać do 1 maja.

Doliczenie okresów pracy do stażu. Jakie jest zainteresowanie?

Zainteresowanie nowymi przepisami o doliczaniu okresów pracy do stażu jest bardzo duże.

Do 31 stycznia do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych wpłynęło już 372 006 wniosków o wydanie zaświadczenia potwierdzającego okresy inne niż zatrudnienie na umowę o pracę (m.in. umowa zlecenie, działalność gospodarcza i opieka nad dzieckiem).

ZUS rozpatrzył 276 695 tys. wniosków i wydał łącznie 620 479 zaświadczeń.

Jakie są terminy wprowadzenia stażowego? Kto i kiedy może je dostać? 

Przepisy dotyczące stażu pracy wchodzą w życie etapami najpierw od 1 stycznia 2026 r. - wobec pracodawców będących jednostkami sektora finansów publicznych a dopiero od 1 maja tego roku - wobec pozostałych pracodawców

Iwona Kowalska-Matis regionalna rzeczniczka prasowa ZUS na Dolnym Śląsku.

Według rzeczniczki, oznacza to, że część pracodawców uwzględni dodatkowy staż pracy już od 1 stycznia, a część zrobi to dopiero od 1 maja. Stąd też na razie złożenie wniosku jest istotne zwłaszcza dla osób zatrudnionych w jednostkach sektora finansów publicznych, ponieważ to w ich przypadku zaświadczenie będzie wiążące dla pracodawcy. Pracownicy pozostałych firm mogą poczekać, bo w ich przypadku pracodawca uwzględni zaświadczenie dopiero od 1 maja.

Jakie dokumenty są potrzebne do stażowego?

- Warto poznać zasady składania wniosków i kompletowania dokumentów po to, żeby zaświadczenie z ZUS dostać – mówi Iwona Kowalska-Matis. – Nie wydamy zaświadczenia wtedy, gdy nie ma u nas żadnych dokumentów potwierdzających czyjąś pracę a tak jest np. w przypadku studentów, którzy do 26 roku życia, pracując – nie odprowadzają składek do ZUS – wyjaśnia.

Rzeczniczka wyjaśnia, że w podobnych przypadkach należy pracodawcy np. przedstawić posiadane umowy zlecenia lub inne dokumenty świadczące o wykonywanej pracy, co może niekiedy dać prawo do dłuższego urlopu.

Jak złożyć wniosek o stażowe?

Wniosek o wydanie zaświadczenia można złożyć wyłącznie w postaci elektronicznej za pomocą konta w systemie teleinformatycznym Zakładu (eZUS). Od 1 stycznia 2026 r. na eZUS jest dostępny „Wniosek o wydanie zaświadczenia o ubezpieczeniu dla celów doliczenia okresów do stażu pracy” – USP.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych dodał w menu bocznym nowy kafelek, który prowadzi bezpośrednio do formularza wniosku USP. Dzięki temu znalezienie i złożenie właściwego wniosku są wygodniejsze i szybsze.

Zaświadczenie, decyzję oraz inne pisma w sprawie wydania zaświadczeń ZUS przygotuje i doręczy osobie, która złoży wniosek, wyłącznie w postaci elektronicznej na konto w eZUS. Dokumenty te mogą zamiast własnoręcznego podpisu zawierać nadruk imienia i nazwiska wraz ze stanowiskiem służbowym osoby upoważnionej do ich wydania. Taki podpis zawiera zaświadczenie wygenerowane w systemie teleinformatycznym ZUS.

Rzeczniczka wyjaśnia, że w podobnych przypadkach należy pracodawcy np. przedstawić posiadane umowy zlecenia lub inne dokumenty świadczące o wykonywanej pracy, co może niekiedy dać prawo do dłuższego urlopu.

Co można zaliczyć do stażowego?

Od 1 stycznia 2026 r. osoby zatrudnione mogą doliczyć do stażu pracy okresy inne niż zatrudnienie na podstawie umowy o pracę. Nowe przepisy mają zastosowanie: od 1 stycznia 2026 r. – do pracodawców będących jednostkami sektora finansów publicznych a  od 1 maja 2026 r. – do pozostałych pracodawców.

- Kodeks pracy jasno wskazuje okresy, które będzie można zaliczyć do stażu pracy pod warunkiem uzyskania z ZUS stosownego zaświadczenia – zastrzega Kowalska-Matis.

Okresy, kiedy osoba, która ubiega się o zaświadczenie:

• opłacała składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub ubezpieczenie wypadkowe jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność lub współpracująca z osobą prowadzącą tę działalność,
• była objęta ubezpieczeniami emerytalnym i rentowymi, z tytułu: umowy zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia, umowy agencyjnej, współpracy z osobą wykonującą umowę zlecenia, inną umowę o świadczenie usług lub umowę agencyjną, pozostawania członkiem rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub pozostawania członkiem spółdzielni kółek rolniczych,
• była zgłoszona do ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba podejmująca działalność gospodarczą i niepodlegająca ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym przez okres pierwszych 6-ciu miesięcy prowadzenia tej działalności (tzw. ulga na start),
• opłacała składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe lub wypadkowe jako osoba współpracująca z osobą podejmującą działalność gospodarczą (wymienioną w punkcie 3),
• miała sfinansowane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem w okresie zawieszenia działalności gospodarczej,
• miała sfinansowane składki na ubezpieczenia emerytalne i rentowe z tytułu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem jako osoba współpracująca.

Stażowe i najczęstsze błędy. Jak poprawnie złożyć wniosek?

ZUS odmawia wydania zaświadczenia, najczęściej jeśli:

• klient wskaże na wniosku okres wykonywania umowy zlecenia w czasie, gdy posiadał status ucznia lub studenta i nie skończył jeszcze 26 lat, więc nie podlegał ubezpieczeniom z tego tytułu,
• klient wskaże okres ubezpieczenia z tytułu umowy zlecenia lub działalności gospodarczej i na mocy odrębnych przepisów nie miał obowiązkowych ubezpieczeń społecznych, ponieważ był w tym czasie objęty obowiązkowymi ubezpieczeniami z innego tytułu. W decyzji odmownej ZUS podaje informację o okresie ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu wskazanego we wniosku,
• w dokumentach zgłoszeniowych i rozliczeniowych są błędy i wydanie zaświadczenia o opłaconych składkach na ubezpieczenie emerytalne i rentowe lub wypadkowe z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej jest niemożliwe,
• w dokumentach zgłoszeniowych i rozliczeniowych są błędy albo ZUS ich nie otrzymał i dlatego nie może wydać zaświadczenia o przebiegu ubezpieczeń z tytułu umowy zlecenia.

Nie wydano mi stażowego. Jak złożyć odwołanie?

- Jasnym jest, że jeżeli na koncie naszego klienta nie będzie informacji o zgłoszeniu do ubezpieczeń w zakresie, w jakim Zakład wydaje zaświadczenie, to wtedy dostanie on decyzję z odmową wydania zaświadczenia. Jeśli klient posiada dokumenty, które potwierdzają wykonywanie danej aktywności zawodowej, może złożyć wniosek o postępowanie wyjaśniające i dołączyć do tego wniosku odpowiednie dokumenty – zachęca Iwona Kowalska-Matis.

Rzeczniczka wskazuje, jak to zrobić. Wniosek o przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego wraz z dokumentami można złożyć elektronicznie – poprzez swoje konto w eZUS.

Należy do tego wykorzystać wniosek ogólny POG, listownie – na adres najbliższej jednostki ZUS, osobiście – w dowolnej placówce ZUS.

Do tej pory ZUS odmówił wydania 49 569 zaświadczeń.