Pomysł na majówkę za miastem. Poleca przewodnik sudecki (kliknij, aby przejść)
Miejsce nazywane jest także Memento, od nazwy fundacji, dla której los dawnego cmentarza nie był obojętny i 14 lat temu zaopiekowała się starą, górską nekropolią. Cmentarz założony został prawdopodobnie u schyłku XIX wieku. Wszystko wskazuje na to, że związany z kultem słońca, światła lub ognia. W 1892 roku późniejszy noblista związany z Wrocławiem i Sudetami - Gerhart Hauptmann napisał dramat „Dzwon zatopiony”. Jego fabuła została oparta na starej śląskiej baśni z motywami kultu słońca…
Magiczne znaki runiczne
Cmentarz charakteryzuje się tym, że urny z prochami zakopywano na planie trzech stykających się ze sobą okręgów o średnicy blisko 6 metrów. Obok ustawiano fragmenty skały z wyrytymi symbolami. Przypominają pismo runiczne. W Sudetach tradycja kultu ognia przejawiała się przede wszystkim w powszechnych obchodach święta Sobótki, znanych także ze szczytu Ślęży - bliskiego Wrocławianom. W ogniu płonęły też czarownice - tak ochoczo tracone choćby w Nysie czy Głuchołazach.
Galeria zdjęć
Ogień, światło i słońce miały też szczególne znaczenie dla członków tej antyreligijnej komuny założonej w Szklarskiej Porębie na początku XX wieku. To byli wolomyśliciele. Ich ciała płonęły buntem, a na grobach pojawiały się runy. Znajdziemy je na cmentarzu na nagrobkach. Jest tu między innymi triskelion z języka greckiego to „trzy nogi”. Każda z tych „nóg” oznacza inny żywioł - powietrze, wodę i ziemię. W innym rozumieniu symbol oznaczał przemijanie czasu (dzieciństwo, dojrzałość, starość). A w jeszcze innym - świat żywych, świat zmarłych oraz świat ducha.
Grób znanego pejzażysty
Cmentarz jest schowany w lesie. Wysokie drzewa są świadkami. Strażnikami umarłych. Promienie światła przebijają się z trudem. Żeby do niego dojść musimy odbić w prawo w wyraźną ścieżkę od niebieckiego szlaku prowadzącego od Piechowic do Michałowic. Przyjemny, niewymagający spacer. Warto odwiedzić takie miejsce.
Pochowany jest tu m.in. znany pejzażysta karkonoski Hugo Dittrich. Realista, twórca malarstwa pejzażowego, który ukochał sudeckie strony. Jego nagrobek został zniszczony. Dittrich zmarł w 1943 roku.
Kiedy stoję przy jego grobie, ciarki chodzą mi po plecach. Kruk krzyczy na drzewie nad głową. Słońce przebija się przez stare świerki i buki. Magiczne miejsce. Runy na ponad 100-letnich nagrobkach wydają się świecić. Czciciele światła śpią na cmentarzu Memento, a ja ruszam dalej.
Niech moje ciało uniknie robactwa!
Kolejny cmentarz czcicieli słońca tym razem odnajdziemy w Szklarskiej Porębie na Kamiennej Górce, która przyciąga pioruny, a jakże! Tu trudniej trafić, ale to miejsce znajdziemy na mapach elektronicznych. Jest opisane jako Cmentarz Wolnomyślicieli.
Niewiele znajdziemy tu pozostałości dawnej nekropolii. Stoi tu jednak bardzo ciekawy monument z niemiecką inskrypcją, dla którego trzeba tu przyjść:
„Nicht ekle Würmer soll mein Leib einst nähren.
Die reine Flamme nur soll ihn
verzehren. Ich liebe stets
die Wärme und das Licht
Darum verbrennt mich und
begrabt mich nicht.”
Przemysław Wiater, wielki znawca historii Karkonoszy, przetłumaczył te słowa tak:
„Niech moje ciało nie będzie
pokarmem dla obrzydliwego robactwa.
Tylko czysty płomień może je
zaszczycić. Ciągle kocham
to ciepło i to światło,
dlatego spalcie mnie,
a nie pogrzebcie!”
Dwa piękne żywotniki obok monumentu tworzą wraz z nim wyjątkowy klimat. To również magiczne miejsce, do którego rzadko docierają turyści. To nie tylko miejsce dla miłośników tanatoturystyki, ale także dla tych, którzy mają w majowy weekend dość tłumów na popularnych szlakach. Niech płonie ogień! Ruszajcie w drogę!
Jak dojadę i jak dojdę?
Cmentarz Memento w Piechowicach
Droga z Wrocławia do Piechowic samochodem zajmie wam ok. 2,5 godz. (przez Bolków i Jelenią Górę. Na miejscu startujemy spod stacji kolejowej, dochodzimy do ulicy Kryształowej i tam mamy niebieski szlak, którym przekraczamy rzekę Kamienną i idziemy w górę. Kierujemy się niebieskim szlakiem w stronę Michałowic. Po ok. 50 minutach będziemy na miejscu. Ze szlaku w pewnym momencie trzeba odbić w wyraźną ścieżkę w prawo! Polecam mapy.com.
Dla pasażerów niezmotoryzowanych ważna informacja. W remoncie jest trasa kolejowa na Szklarską Porębę. Pamiętajmy, że do 13 czerwca na odcinku Jelenia Góra - Szklarska Poręba Górna, została wprowadzona Zastępcza Komunikacja Autobusowa (ZKA). Autobus zastępczy staje przy stacji w Piechowicach. Auto możemy w Piechowicach zostawić w pobliżu stacji.
Cmentarz Memento w Piechowicach na mapie:
Cmentarz Wolnomyślicieli w Szklarskiej Porębie
Droga samochodem z Wrocławia zajmie wam ok. 2,5 godz. (przez Bolków i Jelenią Górę). Turystom niezmotoryzowanym polecam wysiąść na stacji kolejowej Szklarska Poręba Średnia (obecnie kursuje tam również autobus zastępczy i zatrzymuje się przy skrzyżowaniu ul. Górna / Sanatoryjna /11 listopada. Z tego miejsca idziemy ulicą Muzealną, następnie Matejki, z której odbijamy w lewo polną drogą.
Potrzebna będzie mapa papierowa lub internetowa (mapy. com). Zajmie nam to ok. 30-40 minut w jedna stronę. Cmentarz jest w pobliżu linii kolejowej na Kamiennej Górce. Jeśli przyjedziemy autem z Wrocławia, można je zostawić na parkingu przy ul. Waryńskiego i stamtąd wzdłuż torów kolejowych dotrzeć na miejsce.