78. rocznica powstania w getcie warszawskim

Powstanie w getcie warszawskim – zbrojne wystąpienie żydowskich formacji podziemnych na terenie warszawskiego getta wybuchło 19 kwietnia 1943 r. i przetrwało do 16 maja. Był to największy, waleczny zryw Żydów podczas II wojny światowej, a jednocześnie pierwsze powstanie miejskie w okupowanej Europie.

  • jacek sutryk

    Wrocław pamięta – kwiaty i znicze złożył pod pomnikiem prezydent Jacek Sutryk, fot. UM

  • Pomnik Bohaterów Getta Warszawskiego we Wrocławiu, przejście między ulicami Psie Budy i Szajnochy

    Pomnik Bohaterów Getta Warszawskiego we Wrocławiu, przejście między ulicami Psie Budy i Szajnochy, fot. J. Krzeszowski


Żonkile symbolizują triumf heroizmu nad egoizmem, zwycięstwa miłości nad śmiercią, pamięć, szacunek i nadzieję. Są symbolem pamięci o powstaniu w warszawskim getcie. Dlaczego?

Jednym z ocalałych z getta był Marek Edelman, ostatni dowódca Żydowskiej Organizacji Bojowej (ŻOB). 19 kwietnia, w rocznicę powstania, składał bukiet żółtych kwiatów pod Pomnikiem Bohaterów Getta na Muranowie. Tak żonkil stał się symbolem szacunku i pamięci o powstaniu i jego bohaterskich mieszkańcach. 

Do akcji Żonkile mogą dołączyć wszyscy, z każdego miejsca na świecie, przypinając wirtualny żonkil, oglądając wideospacer, słuchając debaty czy koncertu. Ze względu na pandemię, większość aktywności wokół akcji przeniosła się do internetu. 

Rocznica wybuchu powstania w getcie warszawskim

Rocznica wybuchu powstania w getcie warszawskim

Spotkania
Termin 19 kwietnia 2021 od 18:00 do 19:00

Miejsce online

Zobacz

Teatry w rocznicę powstania w getcie

Gołda Tencer, dyrektor Teatru Żydowskiego im. Estery Rachel i Idy Kamińskich, zainicjowała ogólnopolską teatralną akcję – poezja warszawskiego getta na obchody 78. rocznicy wybuchu powstania.

Żydowska ludność cywilna schwytana podczas tłumienia powstania. Oryginalny niemiecki podpis brzmiał: „Siłą wyciągnięci z bunkrów” (fotografia z raportu Stroopa), domena publiczna

Ponad 30 teatrów z całej Polski odpowiedziało na jej apel, przesyłając Teatrowi Żydowskiemu nagrane przez swoich aktorów interpretacje poezji o Zagładzie, w tym wiersze z tomu „Dzieci getta” Stefanii Ney (Stefanii Grodzieńskiej). Nagrane utwory zostały umieszczone profilach mediów społecznościowych teatrów biorących udział w projekcie. Teatr Żydowski zaś będzie emitował zmontowane materiały wszystkich teatrów od 19 kwietnia do końca tygodnia.

Lista teatrów biorących udział w projekcie:

  • Kujawsko-Pomorski Teatr Muzyczny w Toruniu
  • Opolski Teatr Lalki i Aktora im. Alojzego Smolki
  • Teatr 6. Piętro
  • Teatr Capitol Warszawa
  • Teatr Domowy Chmielna
  • Teatr Dramatyczny im. Jerzego Szaniawskiego w Płocku
  • Teatr Druga Strefa
  • Teatr Groteska
  • Teatr im. Juliusza Osterwy w Gorzowie Wlkp.
  • Teatr im. Juliusza Osterwy w Lublinie
  • Teatr Kwadrat
  • Teatr Mazowiecki
  • Teatr Miejski im. Witolda Gombrowicza w Gdyni
  • Teatr Muzyczny w Poznaniu
  • Teatr Muzyczny Roma
  • Teatr Muzyczny w Lublinie
  • Teatr Nowy im. Kazimierza Dejmka w Łodzi
  • Teatr Nowy im. Tadeusza Łomnickiego w Poznaniu
  • Teatr Nowy w Zabrzu
  • Teatr Ochoty im. Haliny i Jana Machulskich
  • Teatr Pinokio w Łodzi
  • Teatr Polski w Poznaniu
  • Teatr Polski we Wrocławiu
  • Teatr Polski im. Arnolda Szyfmana w Warszawie
  • Teatr Powszechny w Łodzi
  • Teatr Powszechny im. Jana Kochanowskiego w Radomiu
  • Teatr Powszechny im. Zygmunta Hübnera w Warszawie
  • Teatr Rampa
  • Teatr Śląski im. Stanisława Wyspiańskiego
  • Teatr Żydowski w Warszawie 

Upamiętnienie Oneg Szabat

W 78. rocznicę wybuchu powstania w getcie warszawskim Żydowski Instytut Historyczny uhonoruje grupę Oneg Szabat, która przyczyniła się do ukrycia bezcennego zbioru – tak zwanego Archiwum Ringelbluma.

Kolekcja zawiera ponad 35 tys. stron dokumentów, na które składają się m.in. akta oficjalnych instytucji, dzienniki, listy i zdjęcia. Jest wpisana na listę UNESCO „Pamięć Świata” – jako zabytek światowego dziedzictwa.

Po upadku powstania Niemcy zrównali getto warszawskie z ziemią. Z rozkazu  Hitlera spalono i wysadzono wszystkie domy, znajdujące się na terenie objętym walkami, fot. domena publiczna

Upamiętnienie Oneg Szabat odbędzie się 19 kwietnia 2021 r. przy ul. Nowolipki 28 – dokładnie w miejscu odnalezienia Podziemnego Archiwum Getta Warszawskiego. Symbolicznym elementem upamiętnienia jest kopia strony z pamiętnika Dawida Grabera, która wyłania się z pustki. To na niej członek grupy Oneg Szabat zapisał w sierpniu 1942 r. swoje wezwania do świata: „To, czego nie mogliśmy wykrzyczeć przed światem, zakopaliśmy pod ziemią”.

Odezwa Żydowskiej Organizacji Bojowej z 23 kwietnia do mieszkańców Warszawy, fot. domena publiczna



Zgłoś uwagę