O krytykach - krytycznie, a na pewno praktycznie

W dniach 21-23 stycznia 2011 w Biurze Literackim przy Przejściu Garncarskim 2 odbyły się 21. Warsztaty krytyczne. Trzy dni wykładów na tematy związane ze współczesną krytyką, redagowaniem rękopisów i oceną książek wydanych, interpretacją poezji, a także... poszukiwanie arcydzieła literackiego.

Warsztaty stworzyły możliwość do omówienia literackich profesji. Ustaliły podstawy teoretyczne dla krytyków i praktyczne dla osób zainteresowanych publikacjami swojej twórczości. Wykładowcami byli nagradzani w konkursach poetyckich i literackich, znawcy literatury współczesnej, poeci, redaktorzy i krytycy. Uczestnicy otrzymali od nich cenne wskazówki – jak czytać książki, na co zwracać uwagę i jakie detale składają się na ocenę dzieła. Z drugiej strony dzięki warsztatom wiadomo również, na co zwracać uwagę w przygotowaniu własnego rękopisu dla wydawnictwa i dlaczego jedne książki trafiają do publikacji, a inne nie.

Adam Poprawa nadał swojemu wykładowi prowokujący tytuł „Czy krytyk literacki musi być po polonistyce?” co w kontekście przeważającej liczby studentów filologii polskiej na warsztatach stało się prawdziwie prowokującym pytaniem. Michał Larek zaangażował uczestników do dyskusji na temat „Czy krytyk powinien pisać o książce, która mu się nie podoba”, opierając się na przykładzie wierszy z tomiku poezji, które zostały przeczytane i omówione przez uczestników. Ożywiona polemika, jaka się na ten temat rozwinęła, wykazała, jak bardzo podobne odczucia może wzbudzić jeden wiersz wśród wielu osób. Na chwilę uczestnicy warsztatów zamienili się w krytyków literackich. Temat ten z dużą erudycją podsumował poeta Roman Honet wykładem "Co poecie po krytyku".

Dwa bardzo ciekawe wykłady poprowadzili Wojciech Bonowicz, który wprowadzał uczestników w tajniki trudnej sztuki wywiadu oraz Dariusz Sośnicki, opowiadając o pracy w wydawnictwie i procesie „od rękopisu do premiery”. Padały też trudne pytania. Piotr Śliwiński wywołał dyskurs krytyczny – zapytując, jaka książka zasługuje na miano arcydzieła. Uczestnicy byli jednak przygotowani na takie wyzwanie. Po wcześniejszym wykładzie Jacka Gutorowa na temat strategii krytycznych czytania i Julii Fiedorczuk o „ciele wiersza”, wiedzieli, jak czytać najnowszą literaturę i które kryteria należy uwzględnić, by wytypować wyjątkowe dzieło.

Wojciech Bonowicz

Biuro Literackie po raz kolejny zgromadziło w jednym miejscu osoby związane z literaturą, zainteresowane tworzeniem tekstów i zabawą słowem. Niewątpliwie uczestnicy warsztatów, którzy planują zająć się krytyką literacką wiedzą już, w jakim kierunku podążać. Wszyscy natomiast mieli wyjątkową możliwość spotkania interesujących osób, zarówno wykładowców - twórców współczesnej literatury polskiej, ale i uczestników warsztatów - młodych, utalentowanych ludzi, których tylko wyglądać na krytycznej arenie polskiej literatury.

Zapał do czytania książek i wiedza zdobyta podczas weekendowych warsztatów krytycznych na pewno będą procentować w przyszłości. Trzeba bowiem dużo czytać, aby pisać o cudzych książkach, a cytując Dariusza Sośnickiego „nauka dobrego czytania literatury to rzecz bezcenna i warta wysiłku”.

Warto także przypomnieć, że warsztaty krytycznie nie są jedyną okazją do zapoznania się z najnowszą literaturą współczesną. Biuro organizuje cykliczne spotkania z poetami i autorami książek. Odbywają się czytania i wieczory literackie. Największą imprezą organizowaną przez Biuro jest Port Literacki. Festiwal na którym spotykają się poeci, literaci i krytycy, z roku na rok staje się coraz bardziej międzynarodowy. W tym roku odbędzie się w dniach 8-10 kwietnia.

 

Kinga Rękawiczna

FOTOREPORTAŻ